Azalekoa | 2018ko Apirilaren 26a

NAFARROAREN EGUNA 40. EDIZIOA !!

MO

1979an Ziganteak N. Egunean (Arg. Daniel Velez)
1979an%20Ziganteak%20N.%20Egunean%20(Arg.%20Daniel%20Velez)

1979ko apirilean Baigorri herria nafartar guzien biltzeko gunea izan zen, geroztik urtez-urte hitzordu hori atxikia izan da, aurten 40. aldikoz iraganen dena. Xaleon Indart antolatzaile horietarik bat zen, memento bat hartu du oroitarazteko nundik eta zergatik abiatu zen egun hori.

1979ko apirilean Baigorri herria nafartar guzien biltzeko gunea izan zen, geroztik urtez-urte hitzordu hori atxikia izan da, aurten 40. aldikoz iraganen dena. Xaleon Indart antolatzaile horietarik bat zen, memento bat hartu du oroitarazteko nundik eta zergatik abiatu zen egun hori.

Lehen Nafarroaren Eguna

Xaleon-ek gogoan du Baigorriko gaiteroak gomitatuak zirela erregularki Nafarroan eta biltzen zirela Lizarra, Otxagabia, Iruñeako… gaiteroekin. Ez zuten ordainez deus gunerik heien errezebitzeko. Arrola Baigorriko dantza taldea ere nafartar taldeekin tarteka kurutzatzen zen, gogoan du Arizkun, Lizarra, Baztan… bezalako taldeak. Hau zela eta, Basaizea kultur elkartea ez zen oraino sortua, jende multxo bat bildu zen eta erabaki zen nafartarren gomitatzea, apirileko azken igandean. Xaleonek egun hori ez du ahantzia, euri erauntsiak egiten zituela kezkatuak ziren arratsaldeko ikusgarriarentzat. Eguerditan bazkari bat antolatua izan zen, nun 400 bat pertsonek parte-hartu zuten, geroztik mila baino gehiagoko kopurua gainditua delarik!

Kultur aste eta birazkatzeen aroa

Xaleonek 70eko hamarkada bukaeran kokatu du bere burua, garai hartan ez zela mintzaldirik edota gogoeta kolektiborik, sozial, ekonomia, laborantxa, kultur gaiak aipatzeko. Aro berri bat sortzen ari zela dio Baigorriko gaiteroak. 80ko hamarkada hasieran baitziren sortu euskal irratiak, kultur etxeak. Orduan ziren hasi kultur asteak antolatzen, Ipar Euskal Herriko gune desberdinetan. Baigorri, horietan lehenetarik bat izan zen, 1981ean sortu zuten Basaizea kultur elkartea eta urtero antolatu zituzten herriz-herri eztabaida batzuk, orduko kantonamendua eremutzat hartuz eta tokiko gaiak aipatuz. Ez du ahantzia ere, 80ko hamarkada hasiera hortan Baxe Nafarroako herri batzuk Hego Nafarroakoekin birazkatu zirela, horietan Baigorri Tafallarekin juntatu zen, Jean Haritschelhar zela herriko auzapez. Beste herriak izan ziren, adibidez, Gamarte Lizarragarekin, Donapaleu Zangozarekin… Horrek frogatzen zuela bazela nahikaria bat Nafarroako bi parteak elgarrekin harreman baten sortzeko.

Euskal kulturaren hitzordu nagusia

Baigorrin antolatu bazen egun ospetsu hori, ez da kasualitatez, jadanik herri hortan dantzak, kantuak, antzerkiak beren lekua bazuten. Urte berean 1979an, Baigorriko besten kari toberak emanak izan ziren, "Panpale beti xut" Daniel Landartek idatzia. Urteak pasatu dira lehen Nafarroaren Egunetik, gauzak aldatu direla zion baigorriarrak, plazer du ikustea orain Hego Nafarroa euskaldundu dela, lehen urteri konparatuz. Irriño batekin kondatzen du, barkamenak eskatzen zituztela ez baitzakiten euskaraz mintzatzen eta ez zutela ere ezagutzen beste Ipar Nafarroako partea. Nafarroaren Egunari esker bi eskualdeek elgar ezagutu dutela dio. Urtero Iruñeako bestetan ibilki dira Baigorriko gaiteroak, oraiko belaunaldientzat gauza normala bada, Nafarroaren Egunari esker ziren abiatu urtero San Ferminetarat.

40 urte berantago… beste gazte belaunaldi bat.

Beste gazte belaunaldi batek hartua du segida, Amaia Castorene horietarik bat da. Nafarroaren Egunak gaur duela 40 urte bezalako xede berdina duela dio. Herria biziarazi, Nafarroa eta Euskal Herriarekin harremanak lotu, iraunarazi, euskara eta euskal kultura biziaraziz. Ardatz horiek dira nagusitzen besta egun hori antolatzen dutenean. Amaiarentzat, nahiz eta testu ingurua aldatzen ari den azken urteetan, uste du lan asko gelditzen dela egiteko eta Basaizea bezalako elkarte batek baduela zer egin. Herritik hasitako laneko indar hori beharrezkoa dela orain, duela 40 urte bezala. Beti Amaiaren ustez, Baigorriko ibarrean belaunaldi desberdinetako jendea biltzea da, proiektu amankomun baten inguruan. Apirileko azken igandean, Baigorriko hitzordua saiestezina bilakatu dela dio ainitzentzat eta horrek bizia ekartzen duela eskualdeari, gazte ainitz euskal giroari eta euskarari erakarriz. Horrez gain, Euskal Herriko jende askorekin elkar ezagutzeko parada eskaintzen duelakoz. Besta giroan, bai eta ere lanean (ostatuko txandetan, prestaketetan...) edo dantza, musika taldeen bitartez. Euskal Herri osoari mezuak pasarazteko balio duela, lema edo gai desberdinak plazaratuz, guttitan aipatzen den Ipar Euskal Herriko aktualitateari leku bat uzten diolako.

Email Buffer Facebook Google Twitter Pinterest LinkedIn Digg StumbleUpon Tumblr

Han eta Hemen | 2018/04/26

Haziak Loratzen : Gernika

Miren B.

Haziak%20Loratzen%20:%20Gernika

“Je ne pensais pas que…” esan zidan orain dela gutxi gazte batek Gernikan. Mutil hori bretoia da eta ikasketak Euskal Herrian egiten ari denez, elkarrekin joan ginen itzulitxo bat ematera inguruetan, txoko eder batzuk ezagut ditzan.

Gernikako Batzar Etxera sartu ginenean eta batez ere batzar- aretora, harrituta gelditu zen. Ez zuen sekula santan pentsatu “Pays Basque” horren atzean Herri baten historia gordeta zegoela. Nahiz eta aditua ez izan, jakin badakizkit zenbait gauza nire herriko historiari buruz. Horregatik une hartan, aurkeztu nizkion, labur eta motz, hainbat pasarte. Egia esan, nire ustez, Gernika sinboloz jositako hiria da, batez ere askatasunaren ikurra. Bakearen Museoak Espainiako Gerra Zibiliaren une lazgarriak gogora dakarzkigu eta geroztik nola zanpatutako herri honek berriro aurrera egin duen. Urte batzuk ditugunok eta mugaren bi aldeetan etxean sentitu garenok, betidanik, derrigorrezkoa izan behar genuke gure atzetik datorrenei testigantza uztea...

Irakurri segida

Han eta Hemen | 2018/04/26

Haziak Mintzo : Haziak Mendian

Haziak%20Mintzo%20:%20Haziak%20Mendian

Apirilaren 8an beharrak ziren “Haziak mendian” ibilaldiak ezeztatu ziren aro txarraren gatik. Maiatzaren 1-ean dira eginen, aro hobearen menturan. Baxenafarroako eta Xiberoko eskola pribatu elebidunak dira antolatzaileak. Hemen duzue afixa.

Irakurri segida

Han eta Hemen | 2018/04/26

Eneko Bidegain,

Eneko%20Bidegain_

Baionan sortua 1975ean, kazetaria, lanbidez Mondragon Unibertsitateko erakasle. Idazlea ere, bere 10. liburua berrikitan publikatu du "Lurraldea eta herria". Galdera hauen bidez azaltzen dauku bere azken liburua.

Irakurri segida

3447. zbk

Ikasi behar dugu elgarrekin bizitzen denak anai-arrebak bagine bezala

Martin Luther King

Gure Hitza | 2018/04/26

Euskararen ehule

Peio Jorajuria

Euskararen%20ehule

Ehun urte beteko dira laster Euskaltzaindiak eman zituela lehen urratsak.

Ehun urte beteko dira laster Euskaltzaindiak eman zituela lehen urratsak. Mende oso bat euskararen zerbitzuko, “euskara ehuntzen”, berak logo berriaren bitartez erakusten duen bezala (ikus azpikaldean). Euskal Herri osoa estaltzen duen akademia dugu Euskaltzaindia, historia aberatseko erakundea. XX. mende hastapeneko urte bolboratsuetan ditu erroak. Eneko Bidegainek agertu berria duen “Lurraldea eta herria” liburuan kondatzen dauku gaur oraindik bizi den Euskaltzaleen Biltzarra – euskal elkarteen amatxi– izan zela mugaz bi aldetako euskaltzaleak biltzen zituen lehen erakundea, 1901ean Hendaian eta 1902an Hondarribian oinarriak finkaturik eta Gratien Adema Zaldubi, Arturo Campion eta Sabino Arana Goirik kudeaturik. Hunen ildotik sortu zen gero, 1918ko irailean, Eusko Ikaskuntza, Oñatin, hunek ere zazpi euskal lurraldetako euskaltzaleak bilduz, Arturo Campion zaukala ohorezko lehendakari. Hain zuzen, Oñatiko kongresu hortan zen ere erabaki euskararen zaintza eta ikerketa...

Irakurri segida


Gurekin harremanetan sar




segurtasun kodea

Herria Euskal Astekaria - Jacques Laffitte, 11 - 64100 BAIONA | tel: 05 59 25 62 85 | Legezko oharrak | Diseinua eta programazioa: iF Diseinuak - 2016